SİLVAN FARQİN EĞİTİM KÜLTÜR VE YARDIMLAŞMA DERNEĞİ

MERVANİ HÜKÜMDARLARI ve HÜKÜM YILLARI

Chronological tables of the Marwanid princes
Bad bin Dostek (984-990)
Al-Hasan ibn Marwan (990-997)
Mumahhid al-Dawla Said (997-1011)
Nasr al-Dawla Ahmad ibn Marwan (1011-1061)
Nizam al-Dawla Nasr (1061-1079)
Nasir al-Dawla Mansur (1079-1085)
MERVANİLER İDARESİNDE SİLVAN (984-1085)
MEYAFARKİN:101 YILLIK BAŞKENT

Mervani devletinin kurucusu olan Bad adındaki hükümdar, Hümeydiye kabilesinin bir kolu olan Harbuhti oymağının reislerindendi. Künyesi,Ebu Şüca,babasının adı Dostek'tir.İlkin Ermeniye'deki Erciş şehrini ve aynı bölgenin sınırları içinde bulunan sair bir takım müstahkem mevkileri zaptetti.(3) Büveyhoğullarından Abudud-Devle'nin ölümünden (983) sonra Diyarbakır bölgesine saldırarak Meyafarkin,Amid ve Nusaybin şehirlerini de fethedip ülkesini genişletti (h.374.m.984). Bağdat emiri Samsamüddevle bu fetih haberini alınca Bad'ın üzerine Ebu-said Behram komutasında bir ordu gönderdi Bad,bu orduyu yendi ve peşinden Musul'a kadar girdi.Böylece Mervani Devletinin sınırları Erciş'ten Musul'a kadar genişlemişti.Bad,Bağdat'ıda almak için harekete geçti.Bunu haber alan Samsamüddevle telaşa düştü.En seçkin komutanı Zeyar b Şehragü idaresinde büyük bir orduyu karşısına çıkardı.Yapılan savaşta Bad yenilerek Musul'u boşaltmaya ve Diyarbakır bölgesine değin çekilmeye mecbur kaldı.(sefer 374-Ağustos 985).Yeniden savaşmak için ordusunu düzene sokmakta iken ,Zeyar ile sulh yaptı.Bu anlaşmaya göre Diyarbakır ve mülhakatından hepsi ve Midyat havalisinin Hasankeyf ciheti Bad'a bırakıldı.(4) Bad,Musul'u almak için 990 da tekrar taaruza geçti. Yapılan savaşta attan düşerek öldü.Bad'ın ailesi Hasankeyf'te idi.Kızkardeşinin oğlu Ebu-Ali Hasan b.Mervan oraya giderek durumu anlattı.Sonra Bad'ın karısı ile evlenerek ülkesine sahip oldu.O tarihte Musul'da bulunan Hamdanilerden Nasr-üd Devle'nin oğulları Ebu-tahir ve Ebu-abdullah ülkesini zaptetmek için iki defa askerle hücum ettilerse de yenildiler.Bu esnada (996-997)Meyafarıkin belde reisi Ebu-şakr Efkar,Ebu-Ali'ye isyan ettiğinden üzerine yürüyen Ebu-Ali isyanı şiddetle bastırdı ve Ebu-Sakr'ı öldürdü.Bundan kuşkulanan Amid reisi Abd-ül Barr,şehrin ileri gelenlerini gizlice topladı.Ebu-Ali'nin öldürülmesi gerektiğine onları ikna etti.Ebu-Ali, Amid (Diyarbakır)in Dicle (Yeni)kapısından içeri girmekte iken verilen karar uyarınca Ebu-Tahir Yusuf b.Dimme tarafından hançerlenerek öldürüldü Bu sırada Ebu-Ali'nin kardeşi Mumahhid-üd Devle Ebu Mansur Said Meyafarıkin'de bulunuyordu. Diyarbakır şehrine hakim olan Abdül-barr, maktül emirin bu kardeşi adına hutbe okuttu ise de şehri fiilen kendisi idare etti.Fakat bir müddet sonra Abdül-Bar damat edindiği İbn Dimne tarafından öldürüldü.Bu defa şehir onun idaresi altına girdi.İbn Dimne,Meyafarıkin'de oturan Mümahhidüddevle ve sonra halefi Nasr-üddevle Ebu Nasr Ahmed'e bağlı idi.990 yılında Bizans imparatoru 2.Basil Diyarbakır bölgesine saldırarak Amid önüne geldi. Mumahhidüddevle onu karşılayarak ağır hediyeler verdi Bağlılığını bildirdi. 2.Basil'de şehri kuşatmaktan vaz geçerek döndü. İbn Dimne 995'te meydana gelen büyük zelzelede sarsılıp zedelenen şehir surlarını yeniden onarttı. Mumahidüddevle,1011 veya 1012 yılında Meyafarıkin'e bağlı Antak (Lice civarında) kalesinde şerefine verilen bir ziyafette zehirlenmek suretiyle öldürüldü.
Yerine kardeşi Nasr-üd Devle Ebu Nasır Ahmed b. Mervan geçti .1024'te de İbn Dimne damadı tarafından öldürülünce Amid şehri de Ahmed b. Mervan'ın idaresine geçti ve onun iki hükümet merkezinden biri oldu.Ahmed b.Mervan elli üç yıl hüküm sürdü.Onun hükümdarlığı bölge için bir sulh ve sükun ,bir refah ve saadet çağı oldu.Başta Başkent Meyafarıkin ve Amid olmak üzere bütün ülke kalkınma ve bayındırlık hamleleri içinde yaşadı Şehir surları yeniden tahkim ve imar edildi.Oğlu Nizamüddevle Nasır,974 yılında ,Bizans imparatoru Juanne Tzimisces tarafından yıktırılan Silvan Köprüsünü(On gözlü-Dicle köprüsü) yaptırdı Mervaniler zamanında tıpkı Seyfüddevle zamanında olduğu gibi Meyafarıkin ve Diyarbakır alim,şair ve tabiplerin (Ör.:İbn Butlan)ikametgahı oldu.Amid şehri de İslam aleminin dördüncü derecede gelen ilim ve edebiyat merkezlerinden biri haline geldi. D.Bakır Tar.S: 112-113-114 NEJAT SATICI